… (copy từ blog Mai Thanh Hải)

http://maithanhhaiddk.blogspot.com/2013/08/an-com-voi-la.html

CƠM ĂN VỚI LÁ…

 
 
Mùa A Tếnh với cặp lồng cơm lá, trong lớp học

Mai Thanh Hải – Mùa A Tếnh, dân tộc Mông, năm nay 6 tuổi và bắt đầu vào học lớp 1, điểm Trường Tiểu học Háng Gàng (Pá Hu, Trạm Tấu, Yên Bái). 

Nhà Tếnh cách điểm Trường 1 ngọn núi, đi bộ chừng gần 1 tiếng đồng hồ, buổi trưa không về được nhà ăn cơm trưa nên cứ mỗi sáng sớm trước khi đến lớp, bố mẹ lại xới cho 1 chút cơm, kèm theo nhếu nháo thức ăn, nén trong chiếc cặp lồng cũ, cho Tếnh lếch thếch xách đến lớp, ăn trưa ở lớp cùng các bạn.

Mở phần cơm của Tếnh, chỉ duy nhất mấy lá rau rừng, vị chua chua thay cho thức ăn…

Một học sinh Mầm non Háng Gàng cũng với món cơm lá.

Háng Gàng là bản đặc biệt khó khăn của huyện Trạm Tấu, cách trung tâm xã Pá Hu 19km đường rừng (ngày nắng, chỉ người dũng cảm mới dám đi xe máy vào, với quãng thời gian 3 tiếng đồng hồ; ngày mưa, phải đi bộ trong vòng 6-7 tiếng) và 90% dân số của thôn thuộc diện hộ nghèo.

Mùa này, cái đói bắt đầu lấp ló ở những ngôi nhà người Mông chơ vơ giữa rừng xanh núi đỏ, nên có khi chả mấy lâu nữa, sẽ có không ít đứa trẻ phải ăn cơm với lá rừng, hòng lay lắt sống, học cái chữ viết hòng cải thiện tương lai…

Vẫn biết có rất nhiều chế độ chính sách, sự ưu ái dành cho con trẻ vùng cao biên giới, thế nhưng để chính sách thực sự là miếng cơm, hạt muối, giọt dầu, thì có lẽ những người làm chính sách nên đi đến tận những nơi xa tít mù tắp như Háng Gàng này, để xem thực sự vì sao những đồng tiền – cân gạo trợ cấp, cứu giúp đồng bào lại đến muộn đến vậy và có cách nào thực sự hữu hiệu, cho con trẻ lít nhít khỏi xoe mắt buồn rầu, khi trệu trạo nuốt miếng cơm khô trong túi ni lông, với duy nhất mấy miếng lá rừng đăng đắng, chua chua?..

Và liệu, người ta có thống kê nổi ở các địa bàn miền núi – vùng cao biên giới, có bao nhiêu học sinh phải ăn cơm với lá chua, với muối trắng, với măng đắng, với ớt cay?..

Trường học vùng cao

http://maithanhhaiddk.blogspot.com/2013/02/truong-cua-em-rach-nat-nam-o-giua-rung.html

Như đã hẹn, hôm nay mới viết được một chút về câu chuyện này.

Cách đây vài tuần, mình lần đầu tiên ghé vào Bảo tàng Chứng tích chiến tranh. Hôm đó họ đang triển lãm về hình ảnh “Trẻ em thời chiến” tại một phòng tầng trệt của Bảo tàng.

Khi vào đó, đập vào mắt tôi là hình ảnh bàn ghế, trường học xiêu vẹo, lợp lá, tường đất, trẻ em ăn mặc xuềnh xoàng. Tất nhiên là trường học đó dành cho các bạn đi sơ tán, cũng học ở các vùng hẻo lánh, vùng cao.

Chiến tranh đã chấm dứt. Hẳn, đó là sự thực, dù hiện giờ người ta nói có những cuộc chiến khác thì nó đã sang một vấn đề khác; nhưng rõ là chiến tranh đã chấm dứt. Và nếu giả sử cột mốc không phải là năm 1975 mà là năm 1988-89 đi chăng nữa, thì nó cũng đã qua cả hơn 20 năm.

Nhưng, hình ảnh trẻ em học trong các trường ở vùng cao ngày ấy và bây giờ, theo những hình ảnh chú Hải chia sẻ (mà mình có link ở đầu bài viết này) thì hoàn toàn chẳng có gì khác.

Khi mang câu chuyện này ra kể, thì ai cũng bảo, có điểm khác chứ, tại mi chưa nhận ra, ấy là trẻ em ngày ấy là trẻ em thành phố đi lên vùng cao học. Còn bây giờ trẻ em thành phố tất nhiên là khác hẳn.

A, cái đấy thì… quả là không cãi được! Cứ so SG-HCM thì biết, hay ở HN, những đứa trẻ được bọc trong một đống quần áo đẹp khi trời trở lạnh; hoặc là ngồi trong các lớp học máy lạnh với thầy cô tóc vàng tóc nâu và nói tiếng nước ngoài. Tất nhiên là khác, rất khác.

Cái đó thì không so được, nhỉ.

Chỉ có điều buồn (và không) cười (nổi) là nếu so địa điểm, thời gian và bản chất của những đứa con nít, thì sau hơn 20 năm, chẳng có gì là thay đổi!

Mình không có ý bàn về chính trị, nhưng tự nhiên thấy sự liên quan giữa cái bảo là “góp ý để thay đổi” nhưng khi bị góp ý vào các mặt cần thay đổi thì lại la làng lên là “do lợi ích cá nhân, do …”.

Mấy chuyện như thế này, dân thì có thể quyên góp ít nhiều, như chú Hải, chú Tuấn (cơm có thịt), v.v. đang làm. Nhưng đấy là con cá trong khi cái cần đâu phải là con cá?